नाक,कान,मुख र खुट्टा

अाँखा,नाक,मुख र खुट्टा

हाम्रा यी दुई अाँखा भएको
के वर्तमान संसार नियालेर हेर्न हैन ?
तर मेरो अाँखा
साँच्चै भन्ने हो भने ?
म बसेको दशगजसम्मको
ठूलो पर्खाल मात्रै हेर्न भ्याएको छ ।

यो नाक पनि त
सुवासित वा दुर्गन्ध
सुंघ्न नै हो ।
किन हो कुन्नी –
मेरो नाकले दुर्गन्ध सुंध्न नै पाएको छैन ।

हाम्रो मुख –
ब्रम्हाण्ड हो ।
मुख एउटा सत्य हो ।
एउटा बलियो अभिब्यक्ति हो ।
अनि यो पनि भन्न मन लाग्छ-
मान्छेहरूको प्रतिनिधि पनि हो ।
यो कटु सत्य बुझीकन पनि
मेरो मुख –
सत्यको अगाडि
मुक भई बसेको छ ।

खुट्टा चीरगामी अनन्त यात्री हो ।
हो त के ? मेरो त हैन !
म त केवल
निर्धारण गरिएको
थामसम्म पुगेर अाउन सक्छु ।
यत्ती नै मेरो खुट्टाले
गर्न सक्छ, साथी ।
– ( २०३२ मार्ग १)

पाईतलाहरू

( ४५ ) पाईतलाहरू

पाईतलाहरू,
सिंगो शरीर बोकेको छ , यिनले ।
सा – नो ,
एक बित्ते पाईतला
हिडाइरहेकोछ प्रत्येकलाई,
नाँगो पाईतलाहरूले ।
तिनिहरूलाई-
जस्का जीवनको अस्तित्व नै
त्यसैमा समेतिएको हुन्छ ।
यी पाईतलाहरुमा
बिज्दछन् तीखा काँडाहरू
पलपलमा घोंच्दछन्
चुच्चा मसीना ढुंगाहरुले
झाँझर – झाँझर हुन्छन् ।
रगतका थोपाहरू
टप-टप गरी टप्कन्छन् ।
राताम्य हुन्छन् ।
विवश छन्, यी पाईतलाहरू ।
थाम्नै पर्छ , देहलाई ।
के गर्नु ?
गरीबका अन्तर्रात्मालाई
बुझेका हुन्छन्,यिनले ।
त्यसैले त अडेका छन् , जसोतसो-
गरीबका घुट्काहरू ।
-( २०३० चैत ४ )

लाश,जो भष्म हुंदैन

( ४५ ) लाश , जो भष्म हुंदैन
मेले अाफ्नो शरीरभित्र
एउटा लाश जलाई राखेको छु।
त्यो लाश
म मा नव चेतनाले प्रवेश गरेदेखि
निर्वाध गतिले जलिरहेछ ।
मेरो मनका कोमल इच्छा ,अाकांक्षा ,
महत्वाकांक्षा,रीस,ईर्ष्या,लोभ अादि सबैलाई
पालै – पालोसंग होमी दिएको छु ।
भीषण अग्नि प्रज्जोल्लित गर्दा पनि
त्यो चीसो शव
भष्म हुन सकेको छैन ।
सधैं यो चीसो चिता कति जलाउने , कति कुर्ने ?
एउटा शीथिल अन्तःस्थल
एउटा गतीरोध चाल
एउटा अन्यमनस्कताको मनस्थिती
र एउटा असमयको अलाप
यही छ मेरो लाशमा शायद !
म मा मात्र हैन साथी,
यो तिमिमा पनि,हामी सबैमा नै विद्यामान छ ।
जिजीविषा बोकेको छ , यस्ले ।
गहिरीएर , एकचित्त भएर तिमी सोच ,
अवश्य नै साक्षात्कार हुन्छौ , यो संग ।
किन तिमी तड्पन्छौ , असीमित पीडाले ?
हो , यो शाश्वत लाशलाई
खरानी – खरानी पार्ने हो भने
मैले,तिमीले र हामीले
हाम्रो यो पार्थिव अाशा युक्त देहलाई ।
हीउँदै चीतामा होम्नु पर्ला ,
तब शायद यो लाशको
चीर अन्त होला ।
-( २०३४ असार २९ )

अाई रहुन् दुःखहरू

( ४७ )अाई रहुन् दुःखहरू

अाई रहुन् दुःखहरू
सधैं जीवनमा
भाग एे सुखहरू
बाँकी छ भने अझै ।
सधैं दुःख भोग्छु
त्यसैमा सुख छ ।
सुखानन्द खोज्छु त –
हृदयका व्यथाहरू
छटपटिन थाल्छन् ।
त्यसैले म भन्छु –
दुःख,दुखीको जीवन हो ।
सुख, सुखीको मृत्यु हो ।
दुःख,सुखोल्दछ ।
सुख,पिरोल्दछ ।
स्वागत छ अंध्यारा क्षणहरू ।
ढाक्न परे ढाक उज्यालो ।
नौलो प्रभात ल्याउने कोशिस गर्छु ।
सधैं उज्यालो मात्र रहे
नव निर्माण रोकिन्छ ।
तमरात्रिमा नै-
जीवनका लक्षहरू
परिचालित हुन्छन् ।
नत्र –
जीवनका गोरेटाहरू
शिथिल हुन्छन् ।
अाईरहुन् दुःखहरू ।
गरी रहूं संघर्षहरू ।
नौलो बिहानीको खोजमा
लागी रहूं ।
-( २०३६ वैशाख १ )

स्मरण

लोभको भाँडो नभर्ने नै भयो ।
टेष्ट परीक्षा पास गर्ने बिद्यार्थीहरूलाई एस.एल.सी. परीक्षा राम्रो श्रेणीमा उत्तीर्ण गराउनु पर्थ्यो । विशेष मार्ग निर्देशन चाहिन्थ्यो । २०४० सालदेखि रात्री स्कूलले ज्ञानोदय कोचिंग सेन्टर संचालन ग-यो । शुरूमा अाफ्नै विद्यालयका विद्यार्थी पढ्थे । पछि अन्य विद्यार्थीलाई पनि पढ्न दिइयो । सुगम र दुर्गम जिल्लाहरूबाट समेत यस कोचिंग सेन्टरमा पढन अाउँथे । ४० । ४० जनाको पाँच सेक्सन चल्थ्यो । पढाउने सबै शिक्षकले अा-अाफ्नो विषयमा परीक्षोपयोगी पुस्तक लेख्नु पर्ने नियम थियो । कोचिंग सेन्टरले प्रकाशित गर्थ्यो । भर्ना हुन अाउने बिद्यार्थीहरूलाई निःशुल्क उपलब्ध गराइन्थ्यो । कोचिंगबाट तीन फाइदा पाइन्थ्यो । एक – बिद्यार्थीहरू लाभान्वित हुन्थे । दुई – शिक्षकको वर्षमा एक पटक अतिरिक्त अामदानी हुन्थ्यो। तीन- विद्यालयले २० प्रतिशत रकम पाउँथ्यो । यसलेगर्दा अायस्रोतमा केही रकम थपिन्थ्यो । हरेक वर्ष पालोपालो संयोजक तोकिन्थ्यो ।उसले कोचिंगको पूर्ण ब्यवस्थापनको जिम्मेवारी लिन्थ्यो । छुट्टै भत्ता पाउँथ्यो । अाफ्नो विषयाध्यापन गरे बापत सबै सरह पारिश्रमिक पाउँथ्यो । उठेको शुल्कमा खर्च कटाइ शिक्षकहरूले पढाएको पिरियड अनुसारको पारिश्रमिक पाउँथे । २०४४ सालमा एकजना संयोजकले बेग्लै प्रस्ताव ल्याए । सातामा ३, ४ र ६ पिरियड पढाउने सबैखाले शिक्षकलाई बराबर रकम पारिश्रमिक दिने हिसाब पेश गरे । अर्थात प्रतिहप्ता ३ , ४ र ६ पिरियड पढाउनेलाई समान पारिश्रमिक बितरण गर्ने भन्ने हिसाब राखे । मलाई चित्त बुझेन । न्यायोचित नभएको सुझाएँ । मैले बिमति राखें । तर्क गरें । परिश्रम अनुसारको पारिश्रमिक दिनु पर्छ भनेर अडान लिएँ । म अंग्रेजी पढाउने र अर्का एकजनाले अनिवार्य गणित पढाउने गरी हामी दुई जना मर्कामा प-यौं । तर हाम्रो कुरा कसैले सुनेनन् । ६ जना दामासाहीले बराबर बाँड्ने पक्षमा उभिए । सही कुरा बोल्ने हामी दुई जना अल्पमतमा प-यौं । अर्को दिन छलफल गरौं भनेर सोच्न एक दिन थपें । तर त्यो दिन पनि ६ जना सहकर्मिहरू अाफ्नो अडानमा नै रहे । यसो गर्नु अन्याय हो । बिवेकको हत्या हो भनेर सम्झाएँ । उनीहरू मानेनन् । उनीहरूको लोभको भाँडो नभर्ने नै भयो । हामी दुईजनाले हार खायौं । बहुमतको जित भयो । हामी अल्पमत प-यौं । यो प्रजातन्त्रको मान्यता हो भन्ने बुझ्यौं । मन बिरक्त भयो । शिक्षित ब्यक्तिहरूमा समानता र न्यायको चेतना अाएन भने अरूबाट के अाशा राख्न सकिन्छ भन्ने सोचले सतायो, मलाई । मन उद्वेलित भयो । अशान्त रह्यो । मस्तिष्क गह्रौं भयो । मैले रकम कम पाउने भयो भनेर हैन । यो असमान र अन्यायपूर्ण पारिश्रमिकलाई कसरी सदुपयोग गर्ने भन्ने चिन्ता गर्न थालें । रिस उठ्यो । उठेको रिसलाई कसरी व्यवस्थापन गर्ने भन्ने सोचमा परें । अन्यायपूर्ण बितरित रकम मैले लिइन । नयाँ विचार फु-यो ।त्यो रकमले एउटा फूल साईजको स्टील दराज र केही कुर्सी किनेर विद्यालयको नाममा चढाएँ । मन हलुका भयो । गणित शिक्षकले पनि लिन्न भनेका थिए । तर दुई दिनपछि उनले अाफ्नो रकम बुझी लिए ।
यो घटनाको छाप विद्यालयको पठनपाठनमा पर्न दिइन । फलस्वरूप २०४६ सालमा रात्री विद्यालयले एस.एल.सी.मा राम्रो नितजा ल्यायो । जिल्ला प्रथम भई पुरस्कार प्राप्त ग-यो । मेरो मन मस्तिष्कमा यो कथा बनेर स्मृतिमा छाइ रह्यो ।

देश बन्छ

कविता
देश बन्छ

गरीब छ र देश ?
मात्र हिमाली पानी बेचे
देश बन्छ ।

भर नपरी छिमेकमै
तेल उत्खनन् गरे
देश बन्छ ।

कौडीमा नबेची जडिबुटी
प्रशोधन गरे
देश बन्छ ।

सुन्दर प्रकृति घुमाउन,
टिकाउन सके पर्यटक
देश बन्छ ।

हिमाल,पहाड र तराईले
हातेमालो गरे
देश बन्छ ।

स्वावलम्बी बन्न
खोले उद्योग कारखाना
देश बन्छ ।

मालिक नबनी प्रशासक,
जन सेवक बने
देश बन्छ ।

हाम्रालाई नभनी
राम्रालाई छाने
देश बन्छ ।

युवावर्ग विदेशिन रोकी
सीप र अवसर दिए,
देश बन्छ ।

अध्यात्म जोडी राजनीतिमा
थोरै पनि इमान थपे
देश बन्छ ।

नबाँडी मात्र सपना
साकार पारे स-साना कुरा
देश बन्छ ।

त्यागी स्वार्थ
गरे विकासे राजनीति
देश बन्छ ।

सरकार दीगो बनाउन
सचेत भए मतदाता
देश बन्छ ।

न्याय छिटो छरितो
र सुलभ भए
देश बन्छ ।

महिला समावेशी
सरकार बने
देश बन्छ ।

भर नपरी मात्र सरकारको
सक्ने जति गरे समुदायले
देश बन्छ ।

बनाए चाडपर्व किफायति
बचत गरे खर्चलाई
देश बन्छ ।

वैदेशिक कमाइ
लगानी गरे उत्पादनमा
देश बन्छ ।

बने देश म बन्छु
भन्ने सुसंस्कार भए
देश बन्छ ।
( २०७४ कार्तिक २७ )

अंग्रेजी शिक्षण

अंग्रेजी शिक्षण
लव जोशी

अंग्रेजी विश्वभरि चलनचल्तीमा रहेको भाषा हो । विज्ञान प्रविधि, चिकित्साशाश्त्र , साहित्य र सूचना प्रविधिको ज्ञान भण्डार अंग्रेजी भाषामा रहेको छ । यो भाषाको महत्व नेपाली पाठ्यक्रम उत्तिकै रहेको छ । २०२८ सालमा लागू भएको नयाँ राष्ट्रिय शिक्षा पद्धतिको योजनामा निम्न माध्यमिक स्तर कक्षा ४ बाट मात्र यो विषय पढाइन्थ्यो । भाषा सिकाइको चार सीप सुनाइ,बोलाइ, पढाइ र लेखाइलाई जोड दिई पढाउने गरिन्थ्यो । अंग्रेजी धेरै जसो बिद्यार्थीलाई गाह्रो लाग्ने विषय हो । सामुदायिक विद्यालयहरूमा सबै विषय नेपाली माध्यममा पढाइने गरिन्छ । अंग्रेजी विषय पनि अनुवाद गरेर पढाउने चलन थियो । केही समस्या थियो नै । घरमा अा-अाफ्नो मातृभाषाको बोलाचाली र व्यवहार हुने । साथीभाइ, बाटोघाटो र खेल मैदानमा त्यस्तै भाषाको बोलीचाली । विद्यालयमा रहंदासम्म पनि त्यही परिवेश । कक्षामा पनि न शिक्षक पूर्ण समय अंग्रेजी बोल्ने न बिद्यार्थीहरू बोल्ने । खाली परीक्षामा पास हुन सुगा रटाइ गरेर ल्याएको अंकमा चित्त बुझाउनु नै उपलब्धी मानिन्थ्यो ।
यो विषयमा थप उर्जा दिन अावश्यक हुन्छ । हाम्रो पालादेखि अहिलेसम्म भाषालाई अनिवार्य विषय मानेर अावश्यक अंक ल्याइ उत्तीण हुनै पर्ने गराइयो । २०३७ सालमा निजी बोर्डिंग स्कूल खोल्ने नियम अायो । बोर्डिंहरूले नेपाली बाहेक सबै विषय अंग्रेजी माध्यममा पढाउन थाले । सक्षम अभिभावकहरूले नानीहरूलाई त्यहाँ भर्ना गर्ने थाले । अंग्रेजी मोहमा महंगो शुल्क तिर्न राजी भए । ती विद्यालयहरूले गुणस्तर कायम गर्नकोसाथै एस.एल.सी. नतिजा समेत उच्चस्तरको ल्याउन सफल भए । २०४६ सालपछि विद्यालयमा अंग्रेजीलाई संचार गर्ने भाषा ( Communicative Language ) को रूपमा लागू गरी प्रवेशिका परीक्षामा २५ अंकको Listening & Speaking सीप परीक्षण गर्ने चलन अायो । यसले अंग्रेजीलाई बोल्न पर्ने,संचार गर्नु पर्ने भाषा बनायो । तर देश भर एकरूपता अाएन । कतिपय स्थानमा शिक्षकको योग्यता,जोश जांगर अनि विद्यालयको भौतिक साधनमा भर प-यो । निजी बोर्डिंगका बिद्यार्थीहरूलाई जति सहज भयो उति नै सामुदायिक विद्यालयका बिद्यार्थीलाई अप्ठेरो भयो । कतै अौपचारिकतामा सीमित भयो ।
अब देशका विभिन्न स्थानमा संचालित सामुदायिक विद्यालयहरूले गुणस्तरीय शिक्षा दिन र बोर्डिंगहरूसंग प्रतिस्पर्धा गर्न अंग्रेजी माध्यममा शिक्षण गर्न शुरू गरिसकेका छन् । सामुदायिक विद्यालयमा योग्यत्तम, तालिम प्राप्त र अनुभवी जनशक्तिको अभाव छैन । केवल प्रतिबद्धताको खाँचो छ । अार्जेको सीप र ज्ञानलाई व्यवहारमा उतार्नु पर्छ । गुणस्तर खस्क्यो भने बिद्यार्थीको संख्या घटेर विद्यालय मर्ज- अन्य विद्यालयमा गाभ्नेसम्मको अवस्था अाउन सक्छ । काठमाण्डौं,भक्तपुर र ललितपुरमा यस्तै देखिन अायो । मर्ज भएका शिक्षकहरूलाई अन्य विद्यालयले सजिलै स्वीकार्दैनन् । अाफ्नो विद्यालय सपार्न नसक्नेले हाम्रो विद्यालयमा के पो गर्लान् भनी शंकाको घेरामा राख्छन् ।

मेरो अनुभवमा शिक्षक नै उर्जावान हुनु पर्छ । शिक्षकको काम कुनै तरहबाट बुझाइ-बुझाइ पढाउनु हो । अंग्रेजी स्वभावले नै कठीन हुन्छ । अंग्रेजी विषयको शिक्षकले बोलचाल र अभिनयबाट पढाउनु पर्छ । बिद्यार्थीहरूलाई बोल्ने अभ्यास गर्ने पेरणा जगाउनु पर्छ । बिद्यार्थीले गर्ने अनेक गल्तीलाई स्वाभाविकरूपमा ग्रहण गर्नु पर्छ । यसो भनेमा राम्रो हुन्छ ,यस्तो लेखेमा सही हुन्छ भनेर हौसला दिनु पर्छ । तुरून्तै गल्ती अौंल्याउन हुंदैन । सकेसम्म कक्षाको ४५ मिनटको समयमा अंग्रेजीमै बोलाचाली गर्ने गराउने जिम्मा शिक्षकको हो । शिक्षक सफल हुनु नै बिद्यार्थी सफल हुनु हो । कक्षामा केही बिद्यार्थी अंग्रेजीमा राम्रा हुन्छन् । तिनीहरूलाई नमूना बनाइ प्रदर्शन गर्नु अावश्यक हुन्छ । अंग्रेजीमा राम्रो गर्नकोलागि बिद्यार्थीहरूलाई केही मार्ग दर्शन गर्नु अति जरूरी छ । जस्तै – कुनै शब्दको अर्थ जान्नु परेमा डिक्सनरी पल्टाउनु ,सर मिससंग सोध्नु , उपल्लो कक्षाका दाजु दिदीसंग सोध्नु ,रेडियो वा एफ.एम. प्रसारण हुने अंग्रेजी समाचार सुन्नु, टेलिभिजनमा अाउने अंग्रेजी समाचार हेर्नु , त्यहाँ श्रब्य-दृश्य सामग्री देखाइन्छ ,अर्थ बुझ्न सजिलो हुन्छ, नेशनल जोग्रफि, डिसकभरी, जी एनिमल, एनिमल प्लानेट, निक कार्टुन अादि शो हेर्नु र कुनै पनि अंग्रेजी अखबारमा मन लागेको सामग्री पढ्नु अादि कुरा सिकाउनु पर्छ । शिक्षक मित्रहरू , यस्तो गर्नु भएको छैन भने गरेर, भनेर हेर्नुस् । मनोयोगले अध्यापन गर्नुस् । सफलता अवश्य पाइन्छ । यो मेरो अनुभव सिद्ध उपायहरू हुन् ।
अाज मोबाईल / स्मार्ट फोनको जमाना छ । ठूला कक्षाका सबै छात्रछात्रासंग हुन्छ । हामी शिक्षकहरू उनीहरूलाई मोबाईल विद्यालयमा ल्याउन निषेध गर्छौं ।फेसबुक हामी चलाउँछौं । उनीहरूलाई नचला भन्छौं । यहाँ अलिक बुद्धि फेरौं । हाम्रो मस्तिष्कको एेन्टेना घुमाअौं । फेसबुक चलाउन जान्नु पनि अंग्रेजी सिक्नु,लेख्नु हो । एकाउन्ट खोल्न चलाउन सहयोग गरौं । मोबाईलमा स-साना गृहकार्य दिन थालौं । अंग्रेजीमा वा नेपाली भाषामा समानार्थ वा बिपरितार्थ शब्दको अर्थ लेखेर मेरो मोबाईलमा पठाउन भनौं । स-साना निवेदन लेखेर पठाउन भनौं । गणितको सुत्र र विज्ञानमा रसायन सुत्रको अर्थ, संक्षिप्त प्रश्नोत्तर दिई उत्तर लेखी पठाउन भनौं । सामाजिकमा तथ्याँक र देशहरूको राजधानी लेख्ने प्रश्न दिन थालौं । अभ्यास गरौं । यस्तै अा-अाफ्ना विषयमा पनि गरौं । प्रविधिलाई हाम्रो सहयोगी र सामग्री बनाअौं । बिद्यार्थीले हाम्रो निर्देशन मान्छन् ।
म अंग्रेजी विषयको शिक्षक भएको हुनाले बिद्यार्थीहरूलाई बोल्ने अौधी प्रेरित गर्छु । एउटा उदाहरण छ – कुनै दुई टुरिष्ट गाईड पर्यटकहरूलाई लिई मुक्तिक्षेत्र गए छन् । अंग्रेजी बोल्न जान्ने गाईडले पर्टकहरूलाई खोलानाला, भीड पाखा,हिमाल,बनस्पति र शालीग्रामबारे अंग्रेजीमा बर्णन गर्दै घुमाए । अर्कोले बाटो मात्रै देखाउँदै सेवा गरे । पद यात्रा सकिएपछि अंग्रेजी बोल्न जान्नेले पुस्कार – टिप्सबापत पाँच सय डलर पाए छन् । अर्कोले नेपाली एक हजार रूपियाँ पाए छन् । यो त पुरस्कारको कुरा हो । यस्ले अंग्रेजी भाषाको महत्व बताउँछ । भारी बोक्न पनि अंग्रेजी जान्नु पर्ने बेला अायो भने अन्य क्षेत्रमा त कुरै नगरौं । हाम्रो पाठ्यक्रममा पनि केही परिवर्तन होस् । एउटा पत्र अंग्रेजी विषय मानेर र अर्को पत्र संचार गर्ने,बोल्ने गरी कायम गरौं । दुबैको जोडफलले उत्तीर्ण हुने अंक निर्धारण गरौं । अब स्थानीय निकायले अाफ्नो क्षेत्रको अावश्यक पाठ्यक्रम अाफै बनाउन र परिमार्जन गर्न सक्छ । यसो भएमा अंग्रेजी विषयमा नवीनता थपिन्छ ।

नेतासंग

नेतासंग

कति किलोको माला लाउनु भो ?
कति किलोको गाली खानु भो ?
ढाँटको खेती गर्दै कति सपना बाँड्नु भो ?
नेपाली जनतामा कति विपना बाँड्नु भो ?
कति वैठकका वैठक बस्नु भो ?
कति सट्टा पट्टा, कति भत्ता खानु भो ?
कति पाथी चिल्ला कुरा गर्नु भो ?
जाँको तैं जनता, तपाई कति माथि पुग्नु भो ?
समता,समावेसी, सहभागीको कति नारा चर्काउनु भो ?
जात भात धर्म भाँडी,कति धार्नी डलर झार्नु भो ?
दलबाट दल फुटाइ कति दल जन्माउनु भो ?
पुगेन भाग मेरो भन्दै, सधैं ठूलो भाग खोज्नु भो ?
वाल वनिता बृद्ध बृद्धा कति बेसहारा पार्नु भो ?
गाम वेसीमा आमाका कति छोरा वलिदान गर्नु भो ?
व्यवस्था बदल्न कति जन युद्ध लड्नु भो ?
धन युद्धमा कति कुवाँ पुर्नु भो ?
झुठको पापड बेली बेली,
जनताको कति झापड खानु भो ?
कति किलोको माला लाउनु भो ?
कति किलोको गाली खानु भो ?
– ( २०७१ पुस २२ मंगलवार )

पौरखीहरू स्वदेश फर्क ।

पौरखीहरू स्वदेश फर्क

देश बाहिर गएका पौरखीहरू
स्वदेश फर्क ।
नेपाली मन लिएर घर फर्क
अार्जेको ज्ञान,विज्ञान लिएर फर्क
सिकेको सीप लिएर फर्क
मातृभूमि बाँझो छ,
कुषि प्रविधि लिएर फर्क ।

चौतारीहरू बिरानो छन् ।
विकासका सूत्र लिएर फर्क ।
भूकम्पले गाउँबस्ती
उजाड छन् ।
सिर्जनसील हातहरू लिएर फर्क ।
देश बाहिर गएका पौरखीहरू
स्वदेश फर्क ।

उद्योग कलकारखाना
स्रोत हुन् रोजगारीका
उद्यमी भएर फर्क ।
नौलो प्रविधि लिएर फर्क ।
समृद्ध पार्नु छ देश,
सक्दो लगानी लिएर फर्क ।
पराधीन छ अर्थतन्त्र,
अात्मनिर्भर तन्त्र लिएर फर्क ।

छैन जनउत्तरदायी राजनीति
यसलाई सफा गर्न फर्क ।
अब तिम्रै पालो हो,
१० देखि १५ वर्षमा
तिम्रो हातमा अर्थतन्त्र
तिम्रै हातमा शासन सत्ता ।
देश हाँक्न –
हातेमालो गरी फर्क ।

सुन्दर देश हाम्रो,
पर्यटन उद्यमी बनेर फर्क ।
अनेक देश पुगेका हो !
स्वदेश बनाउन फर्क ।
देश बाहिर गएका पौरखीहरू
स्वदेश फर्क ।
जल,जंगल जवानी,
अनि जडीबुटी,
उपयोग गरे पुग्छ ।
स्वदेशमै पौरख गर्न फर्क ।

बन्द हडताल अान्दोलन
सीमा भन्दा बढी भयो,
नियन्त्रण गर्न यस्लाई
गोलबन्द भई फर्क ।
ढींडो गुन्द्रुक सीस्नो
नचाखेको
धेरै भयो होला ।
त्यसको स्वाद उस्तै छ,
पस्की दिन्छिन् अामा मायाले ,
मुख चोख्याऊन फर्क ।

मारूनी रोदी सेलो डेउडा र अरू
संस्कृति जोगाउन फर्क ।
घर बाहिर भएकाहरू
घर – घर फर्क ।
देश – देशमा रहेकाहरू हो !
स्वदेश फर्क ।
देश बाहिर गएका पौरखीहरू
स्वदेश फर्क ।
नेपाली मन लिएर
नेपाल फर्क ।
( – २०७३ / १२ / ३० / ०४ / १० बजे रात्री )

tn pas cher nike tn pas cher golden goose saldi golden goose saldi golden goose saldi golden goose saldi golden goose saldi golden goose saldi air jordan pas cher air jordan pas cher jordan pas cher air jordan pas cher air jordan pas cher hogan outlet online hogan outlet hogan outlet online hogan outlet online hogan outlet online hogan outlet online hogan outlet online hogan outlet online scarpe casadei outlet scarpe casadei outlet scarpe casadei outlet scarpe casadei outlet scarpe casadei outlet